Tayfur Şapolyo’nun karikatürü Cemal Nadir’in kentindeyiz

17 Eylül 2016 22:38
A
a
Bayramlarda el öperdim;  mendil, çorap, para armağan olarak verilirdi.  O bayram parasının bir kısmı çocuksu heyecanların rüzgârıyla anında Hisar Pınarbaşı’nda kurulan bayram yerinde tükenirdi.  Mendil ve çorap hatıra olarak kalırdı.
Bayramlarda el öptürmesem de küçüklere harçlık vermeyi ihmal etmem tıpkı kandil günlerinde sokakta ip çeken çocuklara harçlık verdiğim gibi.
Geleneklerden kopmamak gerek. Geçmişi geleceğe bağlayan bir duygu ortaklığı olmadan toplum hayatı mümkün değildir.
************************
Bu bayram uzun zaman sonra bayram armağanı aldım.
Çok değerli karikatür sanatçısı, Bursa basınının duayenlerinden, Bursa Erkek Lisesi’nden abimiz Tayfur Şapolyo o keskin zekâsının ve engin kültürünün beslediği imrenilesi mizah gücü ve yumuşacık, harika çizgileriyle sosyal medyadan edindiği fotoğrafıma bakarak karikatürümü yapmış.
Tayfur abi zariftir, sayıları çok azalan beyefendilerdendir; sağ olsun bana epey torpil geçmiş, karikatürümde hiç olmadığım kadar yakışıklı çıkmışım.
Tayfur abi ile ilgili bir söyleşi yapıp yakında yayınlayacağım.
 
Karikatür evrensel bir dil
 
 
İki sanata imrenirim: Enstrüman çalanlara ve karikatüristlere.
Gitar, keman, saz, ud, klarnet, piyano sesi duymayayım içim gider. Seslerden bir dil kurmak mucizevi bir yetenektir. Müziğin dili evrenseldir, seslerle dünyanın her yerinde insanlarla iletişim kurabilir duygularınızı, düşüncelerinizi aktarabilirsiniz.
******************

Karikatür de öyle. Karikatürün çizgilerden oluşan kendine özgü bir dili var. Yüzlerce kelimeyle anlatılamayacak bir fikri duyguyu karikatürist iki üç çizgiyle aktarabilir ve dünyanın her yerinde bir insan bunu anında anlar; tercüme gerekmez.
Tabi o iki üç çizgiyi çizmek, o yalınlığa, içtenliğe, ulaşabilmek ne büyük marifettir.
Zekâ ister, yetenek ister, edebiyattan, sinema sanatından, resim sanatından, tiyatrodan, bilimden, felsefeden, sosyolojiden, psikolojiden, tarihten beslenmek gerekir ki çizgi yeteneği sanatsal derinlik, kültürel perspektif kazanabilsin.
 
Cemal Nadir Güler’in şehrinde
 
 
Bursa "Amcabey", "Efruz Bey", "Dalkavuk", "Akla Kara", "Yeni Zengin" gibi tiplerin yaratıcısı karikatür sanatının efsanelerinden Cemal Nadir Güler’in kenti, Hacıvat Karagöz’ün kenti.
Hemşerimiz Cemal Nadir Güler karikatür sanatının kilit taşlarından biridir.  Onu anlamak için şu kitabı öneririm: "Cemal Nadir 100 Yaşında", Cihan Demirci, Karikatürcüler Derneği Yayınları.
Ansiklopediler der ki.
‘’Cemal Nadir Güler'in ilk kez 17 Ağustos 1929 tarihinde Akşam gazetesinde çizmeye başladığı ve ilk Türk bant çizgi roman karakteri sayılan Amcabey’in kökeni, 1924 tarihli Efruz Bey karakterine dayanır. Cemal Nadir Efruz Bey'i Ömer Seyfettin'in bir hikâyesinden esinlenerek çizmişti ve yine bir bant çizgi romanı şeklinde "Zümrüdüanka" dergisinde yayımlanıyordu. Efruz Bey, fizik olarak Amcabey'e pek benzemiyordu ama karakterleri hemen hemen aynıydı. Yıllar içinde Efruz bey yavaş yavaş Amcabey'e dönüştü.’’
Bu kentin hamuru mizahla karikatürle karılmış. Çok değerli karikatürcülerimiz var: Ahmet Aykanat, Tayfur Şapolyo, Zeki Bulut, Sait Oktay .
*********************
Gazeteler benim için köşe yazarları kadar karikatüristler de demekti.
Hatta karikatürler köşe yazılarından daha etkili, çarpıcı bir biçimde gündemi koyarlar okurun önüne.
Gazete okumaya başladığım ilk günden bu yana karikatürlere hayranlıkla bakarım.
Oğuz Aral, Bedri Koraman, Altan Erbulak, Turan Selçuk, Tan Oral, Behiç Ak, Ali Ulvi, Semih Balcıoğlu ilk aklıma geliveren karikatüristlerimiz. Gazetelerdeki bant karikatürlerine de tutkunum.
Karikatür ustalarımızın çizgilerinden çok şey öğrendim, kâh duygulandım, kâh güldüm, kâh acı acı gülümsedim, düşündüm.
Mizahın kalesi, “GırGır” dergisinin hiçbir sayısını kaçırmazdım. “Ustura’’ adlı mizah dergisinin eski sayılarını yolum düştükçe sahaflardan toplamaya çalışmışımdır.
Gülümseyiş yüzün en güzel isyanıdır. Yüzümde gülümseyişler oluşturan çizgi ustalarına minnettarım.
*************
Umarım Bursa gazetelerinde karikatür daha güçlü bir konum edinir.
 
1000
icon
Hikmet alb 18 Eylül 2016 13:11

SEVEN KALP KARŞISINDAKİNİ HEP SEVEREK GÖRÜRMÜŞ BİZLER DE SEVDİKLERİMİZİ HEP BÖYLE GÖRÜR VE HATALARINDA BİLE HOŞ GÖRÜ PAYI BIRAKIRIZ VE ONA TOZ KONDURMAYIZ SEVMESİNİ BİLMEYENDEN SEVGİ BEKLENMEZ ONLARIN KALPLERİ KAPALI VEYA MÜHÜRLÜDÜR

0 0 Cevap Yaz
hava durumu HAVA DURUMU
anket ANKET

e-gazete E-GAZETE
arşiv HABER ARŞİVİ
Bu haber ilginizi çekebilir! Kapat