Ve artık mevsim sonbahar…İşte Kasım ayının ilk 4 gününü geçtik işte...

Mevsim ve havalar değişti, hayatın içindeki çok şey de değişiyor tabii ki doğal olarak…

Domatesin de son günlerini yaşıyoruz. Farkında mısınız ?

Diğer yaz sebzeleri gibi; yerli domateste azaldı pazar yerlerinde…

Yerli domatesin veda günleri bunlar…

Ama yüksek fiyatlı bir veda oldu bu yıl ki…

Geçtiğimiz Cumartesi günü İhsaniye Pazarı’ndaki tanıdık satıcım “Haydi son domatesler bunlar” diye bağırarak kilosu 5 liradan satış yaparken, yanımda olan kızımı bile bir hüzün kapladı. Çünkü bizim evde kesinlikle kış mevsiminde sera ürünü sebze-meyve tüketilmez. Ünlü sanatçımız Barış Manço’nun bir şarkısına da isim olan domates-biber-patlıcan da yazın en çok tükettiğimiz tarım ürünleridir.  

Kısacası; her meyve-sebze; zamanında ve mevsiminde evimize girer. Kışın kış sebze ve meyvesi, yazın ise yaz sebzesi-meyvesi…

Yıllardır ailece uyguladığımız bir beslenme kuralıdır bu…

Bunun sebebi tabii ki: bilimsel veriler...

Tam 43 yıldır organik tarım felsefesini önemseyen bir yazar olarak; sağlığımız için doğru beslenme metodunun yılmaz savunucusuyum.1977 Yılında yurtdışındaki yabancı dil öğrenimim sırasında kazandığım “ekolojik tarım kültürü”, bana her gıdanın doğal, katkısız ve zamanında tüketilmesi gerektiğini öğretti.

Zamanla bu tarım kültürünün ne denli önemli olduğu ortaya çıkıyor. Kanser, ülser, üreme organı hastalıkları, katarakt, alerji, astım ve deri hastalıkları gibi sorunlara yol açtığı bilinen sağlıksız beslenme şekilleri, ne yazık ki ülkemizde yeterince bilinmediği için çoğunlukla kendi kendimizi zehirliyoruz.

Farkında bile olmuyoruz ama zehirlendiğimizin..!

Gıdalarımızı gerektiği zamanda ve gerektiği şekilde tüketmediğimiz için…

Hastalıklara daha kolay yakalanıyoruz artık…

             TÜKENMEDEN TÜKETMEK İÇİN, SAĞLIKLI BESLENMEK ŞART

Kim ne derse desin, tüm gıdaları zamanında tüketmek gerek…

Yani domates- biber- patlıcan- salatalık- kabak gibi gıdaları yaz mevsiminde tüketmeliyiz. Kış gelince de pırasa, ıspanak, karnabahar, lahana, havuç gibi mevsim sebzelerine yönelmeliyiz ki: sağlıklı beslenelim.

Meyvelerde de öyle yapmalı…Yazın yaz meyvesi olan kavun-karpuz-şeftali-erik , kışın ise portakal-mandalina-ayva-elma-kivi yenmeli...      

Sağlığımız için “doğru ve kararlı adımlar atmak” ve geleceğimizi korumak zorundayız. Sağlıklı beslenmek, güvenli gıda tüketmek  ve kendimizi-çocuklarımızı korumak  21 yüzyıl insanına yakışan bir davranış şeklidir.

Çünkü sağlıklı yaşamak için, güvenli gıdalar tüketmek en iyisi...

Tükenmeden tüketmek yani !

Maşallah domates fiyatları da aldı başını gitti bu günlerde...Üretim alanlarında yaşanan sorunlar ve aracıların aşırı kazanç talepleri  nedeniyle son 3 haftadır tırmanışa geçen domates; geçtiğimiz hafta sonunda 5 ile 7 liradan satıldı. Son günlerin zirve fiyatlarını yakalayan domatesin bu yıl ki vedası, biraz pahalıya mal oldu. Pembe domates tam 7 liraydı pazarda…

Yerli domateste son günleri tamamladık. Hala pazaryerlerinde; Yenişehir ve Ürünlü biberi var ama domates daha önce veda ediyor her zamanki gibi…Sera ürünü domates de çıkmak üzere…İznik domatesi çoktan bitti. M.K.Paşa’nın salçalık armut domatesi de tükendi. Yaşadığımız kente Eskişehir ve Çanakkale’den gelen domatesler de ömrünü tamamladı işte…

İnsan sağlığı için çok önemli maddeler içeren domatesin bu yıl ki vedası; İzmir depremi ve COVİD-19’lu günlere denk geldi.

Hüznün bir başka boyutu da bu zaten…

Kaybettiğimiz çok şeyler oluyor bugünlerde…Üst üste hem de…

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

ÖZLÜ SÖZLER: Artık çalışarak hayatını kazanmak yetmiyor, yaptığımız işe de bir hayat kazandırmak lazım…(Peter DRUCKER)

-------------------------------------------------------------------------------------------------

                Dünya domates üretiminde 4.sıradayız. 

Likopen gibi insan sağlığı için oldukça önemli bir fitokimyasala sahip domates, içeriğindeki C ve potasyum ile de oldukça vazgeçilmez bir besindir.

Ana yurdu Meksika olan domates, ilk yıllarda meyve olarak tüketildi. Daha sonraki yıllarda da içindeki tuz nedeniyle sebze gurubuna dahil edildi.

Prostat başta olmak üzere kronik birçok hastalığın tedavisinde de kullanılan domates, ülkemizde de ılık ve sıcak iklimin hüküm sürdüğü bölgelerde fazlaca ekilmektedir.

Hayat kurtaran tarımsal ürünler sıralamasında ilk 10’a giren domatesin ülkemizdeki yıllık üretim miktarı 12,6 milyon tondur. Türkiye bu üretim potansiyeli ile dünyada en fazla domates üreten 4.ülkedir.

Birleşmiş Milletler Tarım ve Gıda Organizasyonu FAO tarafından açıklanan domates ligine de yazıma dahil etmek istiyorum şimdi…

Çin’in ilk sırada olduğu Dünya Domates Ligi’nde Türkiye 4.sırada bulunuyor. Dünyadaki toplam domates üretim miktarı da 153 milyon ton olarak FAO kayıtlarına giriyor.

                          1-Çin………………….. 50 Milyon Ton

                          2-Hindistan……………17,5 Milyon Ton

                          3-ABD………………..  13,2 Milyon Ton

                          4-TÜRKİYE…………. 12,6 Milyon Ton

                          5-Mısır………………… 8,6 Milyon Ton

                          6-İtalya………………    5,1 Milyon Ton

                          7-İran…………………    4,9 Milyon Ton

                          8-İspanya……………..   4,4 Milyon Ton

                          9-Brezilya…………….    4,2 Milyon Ton

                        10-Meksika…………….   4,1 Milyon Ton