Aracını başkasına kullandırana ağır para cezası
2021 yılından bu yana Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ile il emniyet müdürlükleri, kayıt dışı istihdamla mücadele kapsamında trafik denetimlerinde ortak bir uygulama yürütüyor. Denetimlerde, ticari aracın bir tüzel kişiliğe ait olması halinde sürücünün sosyal güvenlik kaydının bulunup bulunmadığı kontrol ediliyor.Sürücünün SGK kaydının olmaması durumunda tutanak düzenleniyor ve bilgiler SGK’ya iletiliyor. Bu bildirimin ardından şirket hakkında “kayıt dışı işçi çalıştırma” gerekçesiyle idari para cezası süreci başlatılıyor.
Emniyet birimlerince düzenlenen trafik idari para cezası karar tutanağında yer alan plaka bilgisi, sürücünün T.C. kimlik numarası, adı ve soyadı, cezanın düzenlendiği yer ve tarih gibi veriler SGK’ya gönderiliyor. Kurum, bu bilgiler üzerinden inceleme yaparak kayıt dışı çalışmanın tespit edilmesi halinde yaptırımları uyguluyor.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 102’nci maddesi uyarınca, sigortasız işçi çalıştırıldığı trafik denetimiyle tespit edilen şirketlere çeşitli ceza kalemleri uygulanabiliyor. Buna göre; işe giriş bildirgesinin süresinde verilmemesi halinde 2 asgari ücret, aynı ihlalin bir yıl içinde tekrarlanması halinde her bir sigortasız işçi için asgari ücretin 5 katı tutarında ceza kesilebiliyor. Ayrıca sigortasız çalışanın aylık prim ve hizmet belgesinde bildirilmemesi, ücret bordrosunda yer almaması ve yasal kayıtların geçersiz sayılması gibi durumlarda da her ay için ayrı idari para cezaları öngörülüyor. Bu cezaların toplamı 198 bin lirayı aşabiliyor.
Öte yandan, kiraya verilen ticari araçlarda sürücünün sigortasının aracı kiralayan gerçek veya tüzel kişi tarafından yapılması halinde araç sahibine ceza uygulanmıyor. Bunun için yazılı ve taraflarca imzalanmış bir kira sözleşmesi yeterli kabul ediliyor.
Yetkililer, sigortasız çalışan bir şoförün kaza geçirmesi ve yaralanması ya da hayatını kaybetmesi durumunda ise tüm maddi ve hukuki sorumluluğun ticari araç sahibine ait olduğunu hatırlatıyor.
