Bir ülkede en çok güven duyulması gereken kurumlardan biri, hiç kuşkusuz resmi istatistik kurumudur. Çünkü oradan çıkan rakamlar yalnızca kâğıt üzerindeki sayılar değildir; milyonlarca insanın maaşı, yaşam standardı ve geleceği o rakamlara göre şekillenir. İşte tam da bu yüzden bugün yaşanan tartışmalar, sıradan bir "enflasyon hesabı" meselesi olmaktan çoktan çıkmış durumdadır.

Türkiye'de milyonlarca emekli altı ay boyunca dişinden tırnağından artırarak yaşamaya çalışıyor. Pazara gidiyor, fileyi yarı dolu halde eve dönüyor. Markete giriyor, geçen ay aldığı ürünü bu ay iki katına yakın fiyata görüyor. Elektrik, doğalgaz, su faturaları her ay biraz daha kabarıyor. Kiralar kontrolden çıkmış durumda. Sağlık harcamaları giderek artıyor. Çarşıda, pazarda, sokakta yaşanan hayat pahalılığı herkesin ortak gerçeği.

Sonra televizyon açılıyor.

Resmi enflasyon açıklanıyor.

Ardından da emeklilere yapılacak maaş artışı hesaplanıyor.

İşte tartışma tam burada başlıyor.

Çünkü çok sayıda vatandaş ve ekonomist, açıklanan resmi enflasyonun günlük hayatta hissedilen hayat pahalılığıyla örtüşmediğini savunuyor.

Bu nedenle de milyonlarca emekli, maaşlarına yapılan zammın daha cebe girmeden eridiğini düşünüyor.

TÜİK ise hesaplamalarının uluslararası standartlara uygun yöntemlerle yapıldığını ve resmi metodolojiye dayandığını ifade ediyor.

Ancak toplumun önemli bir kesiminde oluşan güven sorunu, teknik açıklamalarla ortadan kalkmıyor.

Çünkü vatandaşın en büyük istatistiği cebidir.

Market kasasında ödenen fiştir.

Eczanede uzatılan reçetedir.

Ay sonunda ödenmeye çalışılan faturadır.

İnsanlar rakamları değil, hayatı yaşıyor.

Emeklilerin yaşadığı sorun tam da burada düğümleniyor. Maaşlarına yüzde kaç zam yapıldığından çok, o maaşla geçen aya göre daha az mı yoksa daha çok mu alışveriş yapabildiklerine bakıyorlar.

Ve ne yazık ki büyük çoğunluğu cevabını çoktan vermiş durumda.

Bugün milyonlarca emekli için maaş günü artık bir sevinç günü olmaktan çıktı. Maaş hesaba yattığı anda kira ayrılıyor, faturalar ayrılıyor, ilaç masrafı ayrılıyor. Geriye kalan para ise ayın tamamını çıkarmaya yetmiyor.

İnsanlar torununa harçlık vermeyi bırakın, kendi mutfağını çevirmekte zorlanıyor.

Bir ülkenin emeklisi sürekli yoksullaşıyorsa, bunun adı yalnızca ekonomik sıkıntı değildir.

Bu aynı zamanda sosyal adalet sorunudur.

Çünkü emeklilik, yıllarca çalışmanın karşılığında insanca yaşayabilme hakkıdır.

Bugün birçok emekli ise "yaşamak" ile "idare etmek" arasındaki ince çizgide mücadele ediyor.

Daha acı olan ise insanların yalnızca gelirlerini değil, kurumlara olan güvenlerini de kaybetmeye başlamasıdır. Ekonomide güven, para kadar değerlidir. Eğer vatandaş açıklanan rakamlarla kendi yaşadığı hayat arasında büyük bir uçurum gördüğünü düşünüyorsa, o zaman sorun yalnızca enflasyon değildir; güven krizidir.

Hiçbir istatistik, boşalan pazar filesini dolduramaz.

Hiçbir grafik, emeklinin mutfağındaki eksilen ekmeği açıklayamaz.

Hiçbir tablo, ay sonunu getiremeyen milyonların gerçeğini değiştiremez.

Devletin görevi yalnızca maaş artırmak değildir. O maaşın alım gücünü korumaktır. İnsanların emeğinin yıllar içinde erimesine engel olmaktır.

Resmi verilerin toplumun geniş kesimlerince güvenilir bulunması ise bunun ayrılmaz bir parçasıdır.

Bugün tartışılması gereken soru aslında çok basittir:

Milyonlarca emekli neden her zam döneminden sonra biraz daha fakir hissettiğini söylüyor?

Bu soruya samimiyetle cevap verilmeden, hangi rakam açıklanırsa açıklansın tartışmalar bitmeyecektir.

Çünkü emekli, hayatını tablolarla değil; mutfakta kaynayan tencereyle ölçüyor.

Ve o tencere her geçen gün biraz daha zor kaynıyor.