2025 yılı bütçesini ülkede birkaç yıldır süren fiyat artışlarını durdurmaya yönelik hazırlanmış bir bütçe olarak görmek olası.

Bu bütçe, 2024 yılında yaşananların ortaya koyduğu gerçeklikler nedeniyle çok farklı adımların öngörülerek, hesap edilerek hazırlandığı bir bütçe gibi...

O nedenle Asgari ücrette çok az bir artış yapıldığı gözleniyor.

Görünen o ki 2025 yılı Memur ve Bağkur-SSK emeklilerine de kısıtlı bir artış yapılacağı kesinleşti gibi..!

Şimdiye kadar genellikle ekonomi ağırlıklı olan AK Parti iktidarlarının bütçeleri 2025 yılı için kemer sıkmanın sürdürüleceği modu taşımakta..!

* * *

AK Parti iktidarlarınca 15 Temmuz 2016 yılına kadar birinci öncelik bilineceği gibi ekonomik refahının gelişmesine ayrılmıştı...

15 Temmuz’da yaşananlar Türkiye'yi çok farklı bir noktaya taşıdı.

Güvenlik politikaları öne geçti...

Türkiye 40 yıl boyunca bugünler için hazırlanmış iki büyük terör örgütü ile çok sıkı bir mücadele sürecini başlattı ve sürdürmekte.

2018'de de Türkiye'nin birinci önceliği ekonomi olmuştu.

2019 yılı bütçesi kimi eksiklik ve tercihlere karşın, ortaya koyduğu hedefler açısından Türkiye'nin daha da büyüme, kalkınma, daha müreffeh bir ülke hedefine biraz daha yaklaştı.

Ne ki, 2020 yılında başlayan salgın, ardından 2022 yılında patlayan Ukrayna-Rusya savaşı, 2023 yılındaki Kahramanmaraş merkezli deprem ekonomik hedeflere ulaşmada ve çalışanlar ile emeklilerin yüksek fiyat artışları nedeniyle alım güçlerinin erimesine yol açtı, yani yeterli zam artışları yapılamadı, yapılan artışları enflasyon sildi, süpürdü..!

* * *

2025 yılı Merkezi Yönetim Bütçesi kapsamında 227 kamu idaresinin bütçesi yer almaktadır.

2025 yılı Merkezi Yönetim Bütçesi’nde bütçe giderlerinin 14 trilyon 731 milyar lira, bütçe gelirlerinin ise 12 trilyon 800 milyar lira olacağı öngörülmekte.

Bütçe açığı 1,9 milyar Tl dolayında...

Bu açık bir önceki yıl açığından yüzde 10 daha az...

Bu bütçe açığı gayri safi yurtiçi hâsılaya oranının yüzde 3,1’i olduğunu göstermektedir.

Bütçe gelirlerinin alt kalemleri ise Gelir Vergisi 2 trilyon 130 milyar lira, Kurumlar Vergisi 1 trilyon 637 milyar lira, Özel Tüketim Vergisi 2 trilyon 121 milyar lira, Katma Değer Vergisi 3 trilyon 599 milyar lira, diğer vergi gelirleri 1 trilyon 652 milyar lira, vergi dışı gelirler ise 1 trilyon 662 milyar lira olarak öngörülmüş...

* * *

2025 yılı bütçesiyle ilgili sosyal medya hesaplarında paylaşılan en yaygın eleştiri, “2025 yılı Merkezi Yönetim Bütçesi’nde çiftçiye 213 milyon TL ayrıldı” iddiası...

Oysa bu doğru değil...

Söz konusu 213 milyon 477 bin lira, 8 Kasım 2024 tarihinde hesaplara yatırılacağı duyurulan haftalık tarımsal destekleme ödemesidir.

Gerçek, 2025 Yılı Merkezi Yönetim Bütçesi’nde, Tarım ve Orman Bakanlığı bütçesi kapsamında çiftçi destek programlarına 135 milyar TL kaynak ayrılmış olduğudur.

Bununla birlikte 2025 yılında çiftçi destek programları da dâhil olmak üzere tarıma ayrılan kaynak 706 milyar liradır.

Ancak bu rakam da Tarım Kanunu’nun 21. Maddesi’nde yazıldığı, ‘Tarıma yapılacak destek milli gelirin en az yüzde 1’inin tarıma ayrılmasını zorunlu kılmaktadır.’ gerçeğini değiştirmemektedir..!