Bugün istisnalar hariç dünya uygulamaları açıkça gösterir ki, ekonomi ile demokrasi arasında yakın bir bağ vardır...

Demokrasinin temel ilkeleri olan ifade özgürlüğü ve açıklık ülke ekonomilerinin daha hızlı kalkınabilmesinin itici gücü olmaktadır genellikle...

Bu doğru da kuşkusuz biraz eksiktir.!

Demokrasi ve açıklık tek başına yeterli değildir zenginlik için...

Serbestlik, açıklık, özgürlük kuşkusuz önemlidir, kalkınmanın itici gücüdür, doğru da her varsıllaşmış ülkeyi bunlarla açıklamak doğru olmaz...

Yani Avrupa ülkeleri ‘çok demokratik, açık’ rejimler oldukları için mi bugünkü kalkınmışlık düzeyine ulaşmışlardır?

Yoksa başkaca nedenler mi vardır bunun temelinde?

Hiç kuşku yok ki başkaca nedenler vardır...

* * *

Avrupa ülkelerinin zenginliği salt demokratik olmalarından değil; tarihsel süreç, kurumsal yapı, hukukun üstünlüğü ve eğitim gibi faktörlerin karşılıklı etkileşiminden kaynaklanır.

Kuşkusuz demokrasi ve ekonomik refah birbirini besleyen iki unsurdur, ancak tek başına demokrasi otomatik olarak zenginlik getirmez.!

Avrupa, teknolojik yenilikleri ve Sanayi Devrimi'ni dünyada ilk uygulayan bölge olmuştur, bu doğrudur...

Bu erken başlangıç, Avrupa’ya uzun vadeli bir sermaye birikimi oluşumuna olanak sağlamıştır.

Ama ne pahasına?

Geçmişte uygulanan sömürgecilik faaliyetleri ve küresel ticaret ağlarının kontrolü, Avrupa'ya hammadde ve sermaye akışı sağlayarak zenginleşmelerinde önemli bir rol oynamıştır...

Avrupa'nın zenginliğinin temelinde Afrika kıtasının köle ticareti ve yeraltı/yerüstü kaynaklarıyla sömürülmesi yatar yani...

Bugünün varsıl Avrupa ülkeleri Afrika kıtasının yer altı ve yer üstü kaynaklarını talan ederek kendi ülkelerine taşımışlardır, çalmışlardır.!

Bu zenginliğin temelinde milyonlarca insanın kan ve göz yaşı, ahı vardır.!

* * *

16. yüzyıldan itibaren Afrika'dan (ve Amerika'dan) Avrupa'ya aktarılan altın, gümüş, elmas, kauçuk ve tarım ürünleri (şeker, pamuk), Avrupa'da devasa bir sermaye birikimi sağlamıştır...

Milyonlarca Afrikalının köleleştirilerek Amerika kıtasına ve Avrupa'ya götürülmesi, Sanayi Devrimi'nin gereksinim duyduğu ucuz iş gücünü ve üretim patlamasını finanse eden temel mekanizmalardan da biri olmuştur...

Batının ‘Açıklık ve demokrasi’ söylemlerinin laftan ibaret olduğunun pekçok örnekleri yok mudur?

Afrika'nın kaynakları Avrupa sanayisini beslerken, Afrika'nın kendi sanayileşme süreci sistemli bir şekilde engellenmemiş midir?

* * *

Ekonomik tarihçilere göre, Avrupa'nın zenginleşmesinde bu sömürgeci anlayış ve uygulamalar önemli rol oynamıştır.

Öte yandan da Avrupa'nın ılıman iklimi, tarımsal çeşitliliği, nehir ağlarının iç ticareti kolaylaştırması ve devasa okyanuslara açılan korunaklı limanlara sahip olması da, ticari genişlemeyi tarihsel olarak desteklemiştir...

Özetle, sömürgecilik Avrupa'nın zenginleşme sürecinde muazzam bir sermaye transferi ve ivme sağlamıştır.

Ancak bu zenginliği salt dışarıdan kaynak çalmaya bağlamamak da gerekir kuşkusuz...

Avrupa'nın kendi içindeki teknolojik ve kurumsal gelişim dinamiklerini de göz ardı etmemek gerektiği açıktır...

Sömürgecilikle birlikte tarihsel, coğrafi ve kurumsal bu avantajlar bir araya gelerek Avrupa'nın bugünkü yüksek refah seviyesini oluşturmuştur...

Bugün Avrupa’nın refahının temelinde kan, acı ve göz yaşı olduğunu unutmamak gerekir...