Geleneksel yayıncılık bugün yerini interaktif, ham içerikli ve açıklık ile denetim gerektiren yeni bir dijital ekosisteme bırakmakta.

Herkese açık büyük meydanlar yerine özel ilgi alanlarına odaklanan kapalı devre alanlar öne çıkmakta...

Büyük ve cafcaflı stüdyo prodüksiyonları yerlerini filtresiz, doğal ama denetimsiz paylaşımlara bırakmakta...

Habercilikte nitelik düşüşü ve bilgi kirliliği yaşanmakta...

Dijital platformlarda içeriklerin nasıl denetlendiği, hangi reklamların ne kadar süreyle ve hangi koşullarda yayınlandığı tartışmaları sürmekte.

Ama Milyarlarca dolarlık dijital reklam ekonomisi de giderek büyümekte...
Geleneksel medya kuruluşları ise içerik denetiminden reklam sürelerine, lisans bedellerinden vergilere kadar pek çok sayıda düzenlemeye tabi tutuluyorken, dijital araçlar koşar adımlarla kendi yolunda ilerlemekte...

Bunun nereye evirileceği, geleneksel Medyayı hangi noktada alt edip öne geçeceğini öngörmek hiç de zor değil...

Avrupa’da reklam pastasının yüzde 64’ünün Dijitale kaydığı görülüyor gelinen süreçte çünkü...

* * *

Evet, dijital platformlar günümüzde yeni medya kavramının en önemli ve temel bileşenleri arasında yer alır.

İnternet üzerinden sunulan video, film, dizi, haber ve canlı yayın hizmetleri geleneksel medyanın dijitalleşmiş ve dönüşmüş halini oluşturmakta.

Bugün artık ‘Vatandaş gazeteciliği’ diye bir kavram ortaya çıkmış bulunuyor.

Eskiden bir olay olduğunda gazetecilere haber verilir, onlar gelir görüntü alır, olayı sorar, araştırır haberleştirirdi.

Şimdi artık elinde cep telefonu olan görüntüyü anında dünyaya duyurabiliyor...

Belirli bir akış saatine bağlı kalmadan içeriğe anında erişim sunulabiliyor.

Ama haberin doğru olup-olmadığı konusunda kuşkular da artmakta...

Denetimsiz, istihdamsız, vergisiz ‘merdiven altı’ oluşumların zararları gün geçtikçe daha artacağa benziyor.

* * *

Hiç kuşkusuz devlet Dijital Platformlarla ilgili düzenlemeler yapmakta ama süreç o kadar hızlı ilerlemekte ki yetişmekte zorlanılıyor...

RTÜK gibi kurumlar tarafından denetlenseler de denetim mekanizmaları ve lisans/vergi yükümlülükleri açısından geleneksel medyadan farklı usullere tabi olabilmektedirler...

Bugün Medya sektöründe "merdiven altı" tabiri; yasal denetimden uzak, künyesiz, sahte yahut tık odaklı kolay içerik üreten, telif haklarını hiçe sayan ve profesyonel gazetecilik ilkelerine uymayan bir yapı oluşmakta.

Yasal olarak muhatap alabileceğiniz bir sorumlu müdür, açık adres veya gerçek bir künye bulunmayan, başka sitelerden izinsiz haber çalan, telif haklarına dikkat etmeyen ve teyit edilmemiş bilgileri yayan bir büyük yapı oluşmakta.

Bunlar genellikle tık başına gelir elde eden, kuşkulu reklam ağları yahut manipülatif PR çalışmalarıyla beslenen, vergi denetiminden uzak olan bu yapıların belli ölçeklere, kurallara bağlı çalışmalarının mutlaka sağlanması gerektiği açıktır.

Bot hesaplar ve troller aracılığıyla yanlış bilgiler hızla servis edilebiliyor...

Kalitede rekabet ortadan kalkınca kalite düştü, güvenirlik azaldı, fikir zenginliği kayboldu, gazetecilere ilgi-itibar da kayıplar yaşanmakta...

Tüm bunların en azından belli ölçütlere uydurulması için önce Gazeteci tanımının yeniden yapılarak, Meslek Birliği Yasasının çıkartılması gerekiyor.

Onur Kurulu ve Meslek Birliği Komisyonu Üyesi olduğum Küresel Gazeteciler Konseyi’nin ve başkaca meslek örgütlerinin çabalarıyla bu konuda girişimler sürmekte...